Restauraties

Een nieuwe eigenaar, een nieuw begin

Na decennia van wisselend gebruik vertoonde De Burcht aan het begin van de eenentwintigste eeuw de sporen van de tijd. Het interieur was op diverse plaatsen gewijzigd, oorspronkelijke elementen waren verdwenen of beschadigd, en de technische staat van het gebouw vereiste ingrijpend onderhoud. In 2007 nam de Vereniging Hendrick de Keyser het pand over met als doel het gebouw grondig te restaureren en terug te brengen naar de staat die Berlage had beoogd.

De Vereniging Hendrick de Keyser is een van de grootste particuliere monumentenorganisaties van Nederland en beheert honderden historische panden door het hele land. De overname van De Burcht paste in de missie om waardevol architectonisch erfgoed te beschermen en toegankelijk te houden.

De restauratie van 2008-2010

De grootschalige restauratie vond plaats tussen 2008 en 2010. Het project had een ambitieuze doelstelling: het gebouw zoveel mogelijk terugbrengen naar het oorspronkelijke ontwerp van Berlage, met respect voor de latere toevoegingen die van historische waarde waren.

De werkzaamheden omvatten diverse onderdelen. De oorspronkelijke indeling van het gebouw werd hersteld. Muren die in de loop der jaren waren opgetrokken om ruimtes te verdelen, werden verwijderd. Originele vloeren, plafonds en houtwerk werden waar mogelijk gerepareerd of zorgvuldig gereconstrueerd op basis van historische documentatie en foto's.

Bijzondere aandacht ging uit naar de wandschilderingen van R.N. Roland Holst in de Bondsraadzaal. Deze twaalf monumentale doeken, die het verhaal van de arbeidersbeweging vertellen in een symbolistische beeldtaal, werden eerder al in 2001 gerestaureerd. Tijdens de algehele restauratie werd ook de omgeving van de schilderingen aangepakt, zodat ze nu weer optimaal tot hun recht komen in de historische context waarvoor ze werden geschapen.

Aandacht voor detail

Berlage's ontwerpfilosofie strekte zich uit tot het kleinste detail. Tijdens de restauratie werd daarom niet alleen naar de grote lijnen gekeken, maar ook naar elementen als deurklinken, lichtarmaturen, vloertegels en houtsnijwerk. Waar originele onderdelen bewaard waren gebleven, werden ze hersteld. Waar ze verloren waren gegaan, dienden historische tekeningen en archiefmateriaal als leidraad voor reconstructies.

De technische installaties werden volledig vernieuwd, met inachtneming van de monumentale waarden. Klimaatbeheersing, verlichting en brandbeveiliging werden op een onopvallende wijze geintegreerd in het historische interieur.

De collectie van het Vakbondsmuseum

Voorafgaand aan de restauratie werd de collectie van het Vakbondsmuseum overgedragen aan het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis (IISG). Dit instituut beschikt over de expertise en faciliteiten om de museale collectie optimaal te bewaren en te ontsluiten. Bovendien sluit de vakbondscollectie goed aan bij de bredere archieven van het IISG op het gebied van sociale bewegingen en arbeidersorganisaties.

Na de restauratie kreeg De Burcht een hernieuwd leven als centrum voor de vakbeweging, vergaderlocatie en erfgoedlocatie. Het gebouw is daarmee niet alleen een monument uit het verleden, maar blijft een actieve plek waar de idealen van solidariteit en gemeenschapskunst levend worden gehouden.